17. Thể thơ Lục bát:
Lục bát là thể thơ dân gian của dân tộc ta, có âm điệu “trên 6 dưới 8”. Bắt đầu
bằng câu 6 tiếng (câu lục), tiếp là câu 8 tiếng (câu bát), cứ thế diễn đạt cho
đến hết ý.
Quy luật gieo vần:
Bao giờ cũng khởi đầu bằng vần Bằng: Tiếng thứ 6 của câu lục phải là thanh
Bằng.
13. Chơi chữ trong dân gian:
“Bà già đi chợ Cầu Đông,
Muốn xem quẻ bói lấy chồng lợi chăng?
Thầy bói gieo quẻ nói rằng:
Lợi thì có lợi mà răng chẳng còn”.
(Ca dao)
“Bà già đi chợ Cầu Đông,
Muốn xem quẻ bói lấy chồng lợi chăng?
Thầy bói gieo quẻ nói rằng:
Lợi thì có lợi mà răng chẳng còn”.
(Ca dao)
Phép đối, nói chung là bằng - trắc đối nhau sóng đôi cho tương xứng. Đối âm và đối
tiếng: đối âm là âm bằng (b) đối với âm trắc (tr) hoặc ngược lại.
Ví dụ:
- “Trời” (b) đối với “đất” (tr).
- “Béo” (tr) đối với “gầy” (b).
- “Ăn” (b) đối với “nói” (tr).
- “Đi” (b) đối với “đứng” (tr).
- “Đất thấp” (tr) đối với “trời cao” (b).
5. Phương pháp sóng đôi trong thơ
Sóng đôi được dùng trong thơ để tạo mối tương tác giữa ngữ và nghĩa, tạo sự dồn dập, tạo hình ảnh nổi bật, làm phong phú câu thơ, đoạn thơ, giúp người nghe dễ nhớ, dễ thuộc:
3. Láy từ trong thơ
Trong ngôn ngữ tự nhiên, các loài vật, đồ vật đọc lên
đã có sự láy từ như tên gọi để mô phỏng âm thanh hoặc những vật cụ thể nhìn
thấy, nghe thấy.
Định nghĩa:
“Từ láy là những từ được cấu tạo theo phương thức láy,
đó là phương thức lặp lại toàn bộ hay bộ phận hình thức của âm tiết (với những
thanh điệu giữ nguyên hay biến đổi theo quy tắc biến thanh, tức là quy tắc thanh
điệu, biến đổi theo hai nhóm: nhóm cao gồm thanh sắc, hỏi, ngang và nhóm thấp gồm thanh huyền,
ngã, nặng) của một hình vị hay đơn vị có nghĩa...”
(Theo Đỗ Hữu Châu)
Hoàng Xuân Họa
(biên soạn)
Bản
thảo NXB duyệt, in 2004
Do
tác giả giữ bản quyền
